Damiaan: gids en tochtgenoot voor de 21ste eeuw

Damiaan is meer dan een held en een heilige uit het verleden. Damiaan opsluiten in dat roemrijke verleden is hem oneer aan doen. Hij staat immers dichter bij ons dan we denken. Hij is brandend actueel. Voor ons en voor al wie zich inzet om van onze samenleving een hartelijke en gastvrije thuis te maken, kan Damiaan een gids en tochtgenoot zijn. In zijn boekje Gelukkig zijn met Damiaan als bondgenoot vertaalt Walter Van Wouwe, voormalig stafmedewerker van Damiaanactie en huidig projectcoördinator van de Clemenspoort (Redemptoristen) in Gent, het boeiende leven van Damiaan naar vandaag. Hij doet dat aan de hand van 5 sterren, levenswijsheden, richtsnoeren, die ons kunnen inspireren om met Damiaan vandaag op weg te gaan. We zetten deze 5 sterren of wegwijzers voor u op een rij.

Ster 1: Iedereen telt, dat telt

 

Damiaan groeit op als Brabantse boerenjongen. De boerderij en graanhandel van zijn ouders vormen ‘zijn’ wereld. Wanneer hij later als jonge missionaris aankomt op de Hawaï-eilanden gaat een nieuwe onbekende horizon voor hem open. Hij maakt kennis met een andere cultuur en leert een nieuwe taal. In het begin maakt hij nog onderscheid tussen katholieken en niet-katholieken. Zijn keuze voor de leprakolonie van Molokaï maakt van een zieltjeswinner evenwel een religieus bewogen mensenrechtenactivist en ziekenverzorger. Voorbij alle grenzen van religie of levensovertuiging, afkomst of huidskleur is Damiaan overtuigd van de waardigheid van elke mens. Vanuit zijn geloof beschouwt hij ieder mens als zijn broer of zus die aandacht en zorg verdient. In Damiaans ogen is elke mens de moeite waard. Hiermee overstijgt Damiaan het hokjesdenken van zijn tijd en zet hij actief in op verbondenheid. Hij schept zo levenskansen voor iedereen.

Ster 2: Maak van elke hindernis een springplank

 

Damiaan kent heel wat problemen en tegenslagen. Hij voelt zich meer dan eens eenzaam, onbegrepen, depressief, opgebrand. Wanneer hij zelf ziek is, overvalt hem de angst dat er niemand is om hem te helpen en zijn werk verder te zetten. Hier komt Damiaan niet op de voorgrond als de tot de verbeelding sprekende held maar als een mens van vlees en bloed. Ondanks alle kommer en kwel koestert Damiaan het vertrouwen dat hij nooit helemaal alleen staat. Hij vindt steun bij zijn zieke parochianen, bij sympathisanten en weldoeners wereldwijd, in zijn geloof in Iemand die je nooit in de steek laat. In de donkere nacht van pijn en verdriet gaat Damiaan op zoek naar hoopgevende lichtpunten. Hij toont zich veerkrachtig en geeft niet op. Damiaan zoekt het lijden niet op en verbloemt het niet. Hij pakt het samen met anderen aan en gebruikt het als springplank naar hernieuwde levenszin.

Ster 3: Een plus een is drie of soms vier of soms…

 

Over Damiaan doet de ronde dat hij een nukkig en koppig man zou geweest zijn. Kortom, moeilijk om mee samen te werken. Al wie hem persoonlijk heeft gekend, ontkent niet dat Damiaan een temperamentvolle en ijverige doorzetter is. Toch zoekt hij vooral naar verbondenheid en samenwerking. Damiaan is een echte gemeenschapsmens. Herhaaldelijk vraagt hij zijn bazen om hulp, om een steun en toeverlaat. Hij is dolgelukkig als er hulp uit onverwachte hoek komt of bezoek van één van zijn buitenlandse vrienden. Damiaan inspireert mensen tot samenwerking. Samen met zijn zieke parochianen bouwt hij aan de kerk en talrijke huisjes. Hij richt een fanfare en talrijke verenigingen op en organiseert feesten en processies. Damiaan luistert naar de noden en verlangens van zijn medemensen, respecteert hun eigenheid en spreekt hun talenten aan. In zulke sfeer van wederzijds respect en begrip zijn velen bereid het beste van zichzelf te geven voor elkaar en samen een stukje hemel op aarde te realiseren.

Ster 4: Bruggen bouwen

 

Damiaan sluit zich niet op in zijn eigen situatie of persoonlijke levensovertuiging. Hij opent nieuwe wegen in  dialoog met wie niet tot zijn Kerk behoort en durft te experimenteren met nieuwe geneesmiddelen voor lepra. Hij schrijft talrijke brieven, niet alleen naar zijn overste of naar zijn familie maar ook naar sympathisanten en donateurs wereldwijd. Hij heeft contacten met de politieke wereld, met kunstenaars, met leden van andere Kerken die hij tot zijn beste vrienden mag rekenen. Bezoekers op Molokaï ontvangt hij gastvrij en in stijl. Zo ontstaat er een netwerk van solidariteit dat de ganse wereld omspant. Damiaan treedt uit zijn comfortzone, toont zich open en ruimdenkend, gaat constructief op zoek naar wie zijn droom van een menswaardige samenleving deelt en zich ervoor wil inzetten.

Ster 5: Verzorg je inspiratiebronnen

 

Damiaan wakkert het vuur, de levenszin, aan bij zijn ongeneeslijke zieke medemensen. Hij raakt hun harten en verzacht de pijn en het verdriet van een leven in afzondering. Damiaan wordt dan wel heel erg opgeslorpt door al zijn dagelijkse bezigheden en bekommernissen, toch draagt hij ook zorg voor zijn innerlijk vuur en zijn eigen inspiratiebronnen. Hij bezoekt zijn zieke parochianen thuis of in het ziekenhuis en luistert naar wat hen bezighoudt. Hij viert samen feestelijk eucharistie. Hij studeert en leest tijdschriften. Hij neemt de tijd om te vertragen, te verstillen, te bidden en te mediteren. Het gebed geeft hem de moed en energie om vol te houden. In de stilte vindt hij – in alle drukte – terug wat wezenlijk van belang is. Damiaan probeert zorg te dragen voor zichzelf, maakt tijd voor wie hem na aan het hart ligt, voedt zijn inspiratiebronnen, verzamelt nieuwe kennis en wijsheid voorbij de waan van alledag, zoekt de stilte op om echt te herbronnen.

We geven 5 exemplaren van het boekje Gelukkig zijn met Damiaan als bondgenoot door Walter Van Wouwe gratis weg. Maak kans en stuur ons een e-mail (info@damiaanvandaag.be) met daarin een korte motivatie waarom u graag het boekje zou willen.

U kunt het boekje Gelukkig zijn met Damiaan als bondgenoot door Walter Van Wouwe ook eenvoudigweg bij ons bestellen via info@damiaanvandaag.be of tel. 016 31 63 68. De kostprijs bedraagt 5 euro + 2 euro verzendingskosten.

Download hier dit artikel in pdf: Artikel_Damiaan_gids_tochtgenoot_21ste_eeuw

 

Advertenties

Regenboogmensen

In de Paastijd dragen christenen overal ter wereld uit dat ze geloven dat er leven is voorbij de dood, dat geloof, hoop en liefde sterker zijn dan ongeloof, wanhoop en haat. Wie gelooft in de opstanding van een mens ten onrechte ter dood veroordeeld, legt zich niet neer bij wat mensen het leven onmogelijk maakt: armoede, ziekte, onrecht, oorlog, geweld, uitsluiting, racisme, …

Deze hoopvolle mensen laten het er niet bij. Het maakt hen kwaad. Ze staan op. Ze verheffen de stem. Ze luisteren. Ze spreken kordaat maar begripvol. Ze steken de handen uit de mouwen. Ze slaan de handen in elkaar. Ze rusten niet zolang er mensen zijn op aarde te neergeslagen door onrecht, pijn en verdriet. Ze hebben de moed om te geloven dat het anders kan.

Ze helpen mensen weer opstaan, herleven en nieuwe energie en levenszin putten om verder te gaan met leven ook als dat leven moeilijk leven wil en uitzichtloos en reddeloos lijkt. Zulke hoopvolle mensen zijn als een regenboog die  donkere wolken van pijn en verdriet verdrijft en een belofte van een nieuwe en betere toekomst in zich draagt. Damiaan was als een regenboog in het land van de regenboog. Zijn ook wij regenboogmensen?

Ruben Boon, projectleider Damiaan Vandaag

Met de voeten op de grond, wijzend naar de hemel

Tweede helft negentiende eeuw. Op zoek naar een geschikte plaats om mensen met lepra af te zonderen, sprong Kalaupapa, de noordelijke landtong van het eiland Molokaï (Hawaï-eilanden) in het oog. Omringd door de Grote Oceaan en afgescheiden van de rest van het eiland door een steile rotswand vormde dit stuk land, in de ogen van de Hawaïaanse overheid, de perfecte locatie om alle ongeneeslijke zieken samen te brengen in afwachting van een gewisse dood.

Copyright Juliaan Vandekerkhove

Overweldigend natuurschoon kreeg plots een wrange bijklank. Het paradijs werd ziek. De landtong kreeg een nieuwe bestemming als natuurlijke gevangenis. Wie er in de tijd van Damiaan aankwam, koesterde geen hoop op vrijlating en bezat geen bezoekrecht. Familieleden, vrienden en kennissen profiteerden weliswaar van de mazen in de wet om als gezonde helper hun dierbaren te vergezellen naar deze plek maar even later werd ook hun de toegang ontzegd.

Damiaan wist wat hem te wachten stond en toch bood hij zich vrijwillig aan om lief en leed te delen met de mensen van Kalaupapa. Hij schrijft zijn ouders na aankomst:

Mijn gewone bezigheid bestaat uit het bezoeken en verzorgen van de zieken. Bijna elke dag heb ik een begrafenis. Voor de arme doden maak ik zelf een kist. Onze zusters zenden mij vele kleren om aan de zieken uit te delen. Zodat ik aan deze arme schepselen niet alleen geestelijke maar ook maar ook lichamelijke hulp kan bieden. Ik vind mijn grootste geluk de Heer te dienen in zijn arme en zieke kinderen die door de andere mensen verlaten zijn. Ik doe wat ik kan om hen mee te nemen op de weg naar de hemel.

Meer dan eens wordt Damiaan  beschouwd als de gevangene van zijn roeping maar hij ervoer integendeel een grenzeloos geluk en een onwezenlijk gevoel van bevrijding. Daar op Kalaupapa besefte hij aan den lijve waar het christen-zijn omdraait. Het gaat er om mens te zijn.

De opdracht van elke christen bestaat erin zoals Dietrich Bonhoeffer dat zo kernachtig formuleert, uit “bidden en onder de mensen het goede doen”.

Damiaans christen-zijn bood de ongeneeslijk zieke mensen op Kalaupapa toch een uitweg doordat hij telkens naar de hemel wees. Elk mensenleven is de moeite waarde hier op aarde en ook voorbij de dood. Met de voeten op de grond, klaar om iedereen te helpen, en tegelijk wijzend naar de hemel als definitieve uitweg uit alle pijn en verdriet, won Damiaan de harten van zijn melaatse vrienden. Damiaans hemel gaf opnieuw zin aan hun leven op aarde.

Copyright Damiaan Vandaag

 

Riskeer Zorg Droom Verwacht Doe Deel Hoop

Riskeer meer dan wat anderen ‘veilig’ vinden.
Zorg meer dan wat anderen ‘wijs’ vinden.

Droom meer dan wat anderen ‘praktisch’ vinden.
Verwacht meer dan wat anderen ‘mogelijk’ vinden.

Doe meer dan je dacht dat je kan.
Deel meer dan je dacht dat je kan missen.

Hoop tegen beter weten in.
En wonderen van vrede zullen leven en alles nieuw maken.

Zuster Jeanne Devos bij de opening van de sociale winkel ‘Potpourri’ in Kortrijk op 20 januari 2018.
Klik hier voor meer info over dit project.

 

Jeanne Devos niet alleen maar samen
Bron: keepupthespirit.be

Ik zal er zijn

Wie God is
heeft geen mens ooit gezien.
Alles wat we weten
is dat telkens weer in de geschiedenis
mensen door Hem gegrepen worden,
door zijn liefde geraakt –
en dat zoiets je leven kan veranderen.
En dat Hij een naam heeft:
“Ik zal er zijn voor u.”
Ik zal er zijn
in je diepste binnenste,
in je hart en handen,
in je spreken en handelen.
Ik zal er zijn
als liefde en trouw
in je omgaan met mensen,
in je werken
aan beter samenleven voor allen.
Voor de rest heeft niemand
God gezien.
Tenzij hij misschien wel eens
te zien zou kunnen zijn in mensen
die elk op hun manier
van Gods naam een werkwoord maken
dat ze in alle vormen en wijzen vervoegen.
Ja, God is te zien
in mensen die geloven
dat hij te doen is.

(Welzijnszorg, Uit de schaduw. Bezinningsteksten, 2000, p. 133)