Oprecht en vriendelijk

Hij was 10 toen hij naar de melaatsenkolonie van Molokaï werd gebracht. In 1942 kwam Hyman Fujinaga er aan. Hij hoorde er voor het eerst over pater Damiaan maar het liet hem als protestant in het begin eerder koud. In 1951 besloot hij katholiek te worden. “Ik was in die tijd erg ziek”, vertelt hij, “Ik kreeg dagelijks bezoek van de katholieke priester. De zusters gaven me godsdienstles en spraken me over de heiligen. En zo groeide het verlangen in mij om katholiek te worden”. En de figuur van Damiaan? “Damiaan vroeg niet of je katholiek was of niet maar hij hielp. Hij was behulpzaam, oprecht, vriendelijk en oecumenisch tegenover alle bewoners. Ieder werd door hem bemind, ongeacht zijn geloof. In de jaren dat hij hier leefde, heeft hij enorm veel gedaan voor ons.

Men zegt wel dat Damiaan niet naar zijn oversten luisterde, maar dat kwam daardoor, omdat hij eerst naar de noden van de mensen luisterde. Damiaan kwam hierheen om van ons te houden als van zijn broers en zussen. Hij hield nooit op met werken. Hij stelde zichzelf steeds op de laatste plaats. Daarom zal hij nooit vergeten worden. Hij was een man die van de mensen hier hield. Hij heeft Kalawao en de grond hier gemaakt tot een gezegende plaats”.
Zie J. HERMANS, Damiaan een heilige voor onze tijd. Het leven van een eenzame Godzoeker en het voortleven van zijn Boodschap, Oegstgeest, 1994.

Copyright afbeelding: Damiaan Vandaag

Damiaan digitaal

Precies 125 jaar na het overlijden van Damiaan, op 15 april 2014, lanceerde Damiaan Vandaag een Damiaanblog. Vorig jaar was het immers een bijzonder Damiaanjaar. In 2014 vierden we 150 jaar priesterwijding (21 mei 1864) en aankomst op de Hawaii-eilanden (19 maart 1864), 125 jaar overlijden (15 april 1889), 50 jaar Damiaanactie (1964) en 5 jaar heiligverklaring (11 oktober 2009). Elke week opnieuw bracht deze blog een stukje uit het leven van Damiaan of een fragment uit de 125 jaar Damiaangeschiedenis na zijn dood opnieuw tot leven. En ook een jaar later gaat de Damiaanblog verder want Damiaan spreekt aan, inspireert en blijft steeds actueel. De blog biedt de kans even stil te staan, op adem te komen en nieuwe inspiratie op te doen.

Een citaat uit Damiaans brieven, een stukje uit een Damiaanbiografie, een foto van een Damiaankunstwerk, een getuigenis over Damiaan, een treffende evangeliepassage, een ontmoeting, een artikel uit de krant van vandaag kan een aanleiding en invalshoek zijn voor een korte en krachtige bijdrage aan de blog.

Hiermee doen wij een warme oproep aan al wie iets wil schrijven over Damiaan voor onze blog. Dat hoeft niet lang te zijn. Een half A4 is voldoende. Bijdragen zijn welkom op het volgende adres: info@damiaanvandaag.be.

Behalve onze Damiaanblog, kunt u ook steeds terecht op www.damiaanvandaag.bea waar u meer te weten komt over onze activiteiten en praktische informatie vindt voor een bezoek aan het Damiaancentrum en het graf van Damiaan in Leuven.

Jonge stemmen over Damiaan

Damiaan spreekt jong en oud aan. Hieronder laten we enkele jonge stemmen aan het woord over deze bijzondere figuur.

Pater Damiaan moet wel een inspiratiebron voor iedereen zijn, er zijn weinig mensen die kunnen zeggen dat ze zo’n opoffering hebben gemaakt om anderen te kunnen helpen. Pater Damiaans manier van helpen was wel heel radicaal en volgens mij zijn er betere oplossing om mensen in nood te helpen. Ik heb het dan over duurzamere oplossingen, men kan bijvoorbeeld beter één van de mensen daar opleiden dan een dokter van hier erheen te sturen. Duurzamere oplossingen zijn moeilijker en kosten meer tijd, maar uiteindelijk zal het ervoor zorgen dat de mensen op hun eigen benen kunnen staan, i.p.v. afhankelijk te zijn van andermans hulp. Helaas is dit alles moeilijk om waar te maken door gebrek aan middelen en mankracht, maar ik ben er zeker van dat, als de medemens wat meer zijn goede hart gaat tonen, men al heel wat kan realiseren”.

Ik denk dat Damiaan een heel goed mens was, maar als ik eerlijk moet zijn denk ik hier nooit over na”.

“Ik vind dat hij een heel goede mens was doordat hij zich altijd inzette voor anderen en altijd goed was voor anderen. Hij heeft een belangrijke rol in de geschiedenis gespeeld”.

Copyright Damiaan Vandaag

Copyright Damiaan Vandaag

Ik vind het heel chique wat hij heeft gedaan, hij heeft zichzelf opgeofferd om te gaan wonen bij de mensen die door iedereen uitgestoten werden. Hij heeft toen niet alleen die melaatse mensen veranderd maar ook de kijk op van de andere mensen op de wereld tegenover de melaatsen, daarom veel respect. Door hem kunnen de meeste mensen met een ziekte geholpen worden”.

“Ik vind Damiaan een man die terecht heilig is verklaard. Hij gaf zijn leven voor de melaatsen”.

Ik vind Pater Damiaan best wel een inspiratie. Die man heeft zijn eigen belangen en bezittingen opgegeven om andere mensen te gaan helpen., ook al kostte hem dat uiteindelijk zijn leven. Ik vind dat er veel meer mensen zoals hem moeten zijn en dat dit wereld een betere plek zou maken”.

Voor mij betekent Pater Damiaan persoonlijk niet zoveel maar ik vind het heel respectvol wat hij heeft gedaan voor de zieke mensen en dat hij hier zijn leven wil voor opofferen”.

Pater Damiaan was echt een mens van de mensen. Als hij iemand kon helpen stond hij direct klaar. Daar werd hij gelukkig van. Ik zou willen dat meer mensen zo waren. Hij is een echte ‘Hero’”.

 

Moedige dwarsligger en koppige optimist

Vandaag is het Goede Vrijdag. Wereldwijd herdenken christenen dan de kruisdood van Jezus Christus, de zoon van God. Doorheen Jezus laat God zijn ware aard zien. Gods onvoorwaardelijke liefde voor de mens uit zich tot in het extreme en onvoorstelbare. Zijn eniggeboren zoon torst het lijden van de mensen, gaat eronder door, voelt zich verraden en verlaten, ledigt de kelk tot op de bodem. Hij wordt in de kou gelaten, bespot en aan het kruis genageld. Hij sterft. Je zou voor minder de moed opgeven maar de liefde van God voor zijn mensen is zo groot dat hij zijn zoon uit de dood doet opstaan. De goddelijke liefde overwint de dood. Na alle verlatenheid, alle wanhoop, alle verraad, alle lijden komt de opstanding. Plots werp je de last van je schouders, zie je licht aan het einde van de tunnel, vat je moed en voel je de kracht om weer op te staan. Er is hoop als je er maar in gelooft.

Gelukkig en tevreden tot het einde

Wanneer hij leeft en werkt op Molokaï en vooral als hij zelf melaats is, gebruikt Damiaan vaak de beeldtaal van het kruis. Zijn ziekte is een kruis dat hij dapper dient te dragen in het voetspoor van Jezus. Het verkort de weg naar het hemelse vaderland zoals hij dat verwoordt als kind van zijn tijd. Door zijn ziekte voelt Damiaan zich nog meer verbonden met de melaatsen van Molokaï. Samen eucharistie vieren met zijn zieke vrienden is zijn grote troost. En ook al is hij goed ziek en voelt hij zijn krachten afnemen, hij zal niet ophouden vol toewijding te zorgen voor het welzijn van ‘zijn’ melaatsen en dat totdat hij erbij neervalt. Hij wilt op post blijven tot het einde en goed doen voor zijn mensen zonder zichzelf daarbij te ontzien. Damiaan voelt er zich gelukkig en tevreden bij.

Copyright Damiaan Vandaag

Copyright Damiaan Vandaag

Opstanding

Zo gaat Damiaan in de voetsporen van Jezus. Hij wordt getroffen door het leed van mensen verbannen uit de samenleving vanwege hun ziekte. Hij kiest partij voor hen, deelt hun leed en geeft zelfs zijn leven voor hen. God laat hem niet ten onder gaan. Hij geeft Damiaan de kracht van het kruis, de goddelijke liefde om vol te houden en door te bijten en voorbij de uitzichtloze situatie dat lichtpuntje hoop te ontwaren. Op Molokaï rolt Damiaan de steen van de wanhoop, de pijn, het verdriet, de eenzaamheid weg en krijgt daarbij de hulp van mensen van goede wil over grenzen van geloof en cultuur heen. De ongeneeslijke zieken op Molokaï herontdekken de vreugde, de blijdschap en de schoonheid van het leven. Ze staan op en her-leven.

Copyright Damiaan Vandaag

Copyright Damiaan Vandaag

Broosheid

Verwijst het kruis zo niet naar onze eigen kwetsbaarheid? Verwijst het kruis zo niet naar de ander, onze medemens in nood die ons vraagt hem of haar in broosheid te dragen, mee op weg te gaan, mee te lijden? “Gelukkig de mens die zijn naaste in diens broosheid draagt, zoals hij door hem gedragen wil worden, als hij in een soortgelijke situatie verkeert”, onderstreept Franciscus van Assisi (Wijsheidsspreuk 18). Damiaan deed wat Jezus hem had voorgedaan.

Copyright Damiaan Vandaag

Copyright Damiaan Vandaag

Dwarsliggers en optimisten

Het kruis bestaat uit twee dwarshouten”, schrijft Phil Bosmans in zijn dagboek, “Daarom zal het eeuwig en overal ‘dwarszitten’. Het kruis staat dwars tegen de wereld. Wie het kruis draagt, kan alleen een ‘opstandeling’ zijn”.
Het kruis is een christelijk symbool bij uitstek. Christenen liggen dwars, geven het geloof, de hoop en de liefde niet zomaar prijs. Ze zijn ‘opstandig’. “Voor Sartre was de hel onder ons, voor de christen is de hel iets buiten dit leven”, benadrukt Roger Burggraeve, “ We krijgen steeds een nieuwe kans. Nooit is iets of iemand verloren. Christenen zijn koppige optimisten, net zoals God. God wil niet dat een mens verloren gaat”.

Christenen hopen en geloven dat niet de dood maar de liefde het laatste woord heeft. Niemand mag verloren gaan. Damiaan was inderdaad een moedige dwarsligger en een koppige optimist. In het licht van Pasen nodigt hij ons uit om gebroken brood te zijn voor onze medemens en elkaar als kwetsbare mensen in broosheid te dragen.
Een Zalig Pasen!

Ruben Boon